Màn rước lễ trong Lễ hội Đền Mưng năm 2026.

Dự lễ hội có các đồng chí: Nguyễn Giang Nam, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã; Trần Thị Kiên, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã; Lê Anh Tuấn, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã; các đồng chí Lãnh đạo các xã: Trường Văn, Thăng Bình; Tượng Lĩnh, Nông Cống, Trung Chính, Công Chính; các đồng chí trong BTV Đảng ủy, Thường trực HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ, các ban ngành, đoàn thể, cơ quan, đơn vị, trường học trên địa bàn xã; Bí thư Chi bộ, thôn trưởng, Trưởng ban công tác Mặt trận các thôn cùng đông đảo Nhân dân và du khách thập phương.

Các đại biểu cùng Nhân dân và du khách thập phương về dự lễ hội.

Lễ hội đền Mưng - nơi thờ Thánh Lưỡng Tham Xung Tá Quốc, húy danh Lê Hữu - con trai út của Lê Ngọc (tên thật là Lê Cốc), làm Thái thú quận Cửu Chân dưới thời Tùy Đại Nghiệp. Theo truyền thuyết vào năm 618 vì không phục nhà Đường mà cố kết lòng dân chống Đường, lấy quận Cửu Chân làm căn cứ. Trong chiến đấu, cha con Lê Ngọc thất bại, người con út bị chém rơi đầu, ông nhặt đầu lên và tiếp tục thúc ngựa chạy về đến núi Côn Minh bên dòng Lãng Giang (nay là thôn Côn Sơn, xã Thắng Lợi) hét lên một tiếng, ném đầu xuống sông và hiển thánh. Đó là ngày mùng 5 tháng 3 âm lịch. Người chị gái từ Nghệ An ra cứu viện, biết tin em đã hy sinh bà đã gieo mình xuống dòng Lãng Giang tự vẫn để giữ trọn khí tiết, xác trôi đến ngã ba nơi hợp lưu giữa ba sông là sông Lãng, sông Hoàng, và sông Yên thuộc địa phận thôn Đông Hưng, xã Thắng Lợi ngày nay thì nổi lên, được nhân dân vớt lên an táng. Ghi nhớ công ơn của cha con ông nhân dân trong vùng đã lập bàn thờ để hương khói. Đến thời Hậu Lê thế kỷ thứ XV được nhân dân xây dựng thành đền thờ gọi là Đền Mưng thuộc làng Mưng, tức là làng Côn Sơn ngày nay.

Hát chèo thờ - một loại hình sinh hoạt văn hoá độc đáo chỉ có trong lễ hội Đền Mưng.

Đồng chí Trần Văn Phượng, Phó Chủ tịch UBND xã khai mạc lễ hội.

Xưa kia lễ hội Đền Mưng được xếp vào loại quốc lễ. Hàng năm vào dịp lễ hội Triều đình ban sắc chỉ, Bộ lễ cử người về làm chủ tế vì thế nên có tục rước văn. Ngoài việc tế lễ còn có trò chơi dân gian, trò diễn hát chèo thờ, các hoạt động chèo thuyền, rước voi, rước cỗ…

Đánh trống đánh chiêng khai hội Đền Mưng.

Đông đảo Nhân dân và du khách thập phương về dự lễ hội.

Một nét đẹp văn hóa đặc sắc trong lễ hội đền Mưng mà nhân dân trong làng còn lưu giữ được đó là tục hát chèo thờ. So với hát chèo của Đồng bằng Bắc Bộ, hát chèo thờ Đền Mưng là một loại hình sinh hoạt văn hoá độc đáo ở chốn làng xã mang đậm sắc thái bản địa nên có những nét riêng và độc đáo. Đó là hát chèo thờ Đền Mưng chỉ được sử dụng trong lễ hội Đền Mưng từ ngày mùng 5 đến ngày mùng 8 tháng ba âm lịch. Hát chèo thờ ở đây là hát thờ thánh trong lễ hội Đền Mưng. Như vậy, có lễ hội Đền Mưng thì mới có hát chèo thờ. Trong lời hát của các làn điệu chèo thờ Đền Mưng thì những chữ luyến láy không dùng chữ “i” như hát chèo của Đồng bằng Bắc Bộ mà dùng chữ “a”. Hàng năm vào dịp lễ hội nhân dân trong vùng thường tổ chức chèo thờ rước thánh lưỡng từ Đền Mưng xuống đền Tam Giang thăm chị. Tục hát chèo thờ Đền Mưng xuất hiện từ đó.

Nghi thức tế lễ trang nghiêm tại Đền Mưng.

Đồng chí Nguyễn Giang Nam, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã dâng hương tại Đền Mưng.

Trải qua chiều dài lịch sử hơn 1.400 năm, Lễ hội Đền Mưng không chỉ là hoạt động tín ngưỡng dân gian mà còn là di sản văn hóa quý báu của quê hương. Năm 1994 Đền Mưng được Sở Văn hoá – Thông tin tỉnh cấp Bằng công nhận Di tích lịch sử văn hoá cấp tỉnh. Năm 2019, Lễ hội Đền Mưng được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Những năm qua địa phương đã tích cực triển khai nhiều hoạt động thiết thực nhằm gìn giữ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể quốc gia Lễ hội Đền Mưng. Trong đó, duy trì tổ chức lễ hội hằng năm theo đúng nghi lễ truyền thống; thành lập và duy trì hoạt động của Câu lạc bộ Chèo thờ Đền Mưng để bảo tồn các làn điệu cổ, truyền dạy cho thế hệ trẻ. Cùng với đó địa phương chỉnh trang cảnh quan, gìn giữ không gian văn hóa lễ hội; đồng thời đề nghị các cấp, các ngành quan tâm đầu tư trùng tu di tích lịch sử văn hóa Đền Mưng.

Đồng chí Trần Thị Kiên, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã dâng hương tại Đền Mưng.

Lễ hội Đền Mưng năm 2026 được tổ chức trong 3 ngày, từ 19 – 21/4 với nhiều hoạt động phong phú như giao lưu văn nghệ, thể thao, trò chơi dân gian và phần lễ truyền thống trang nghiêm. Đặc biệt trong ngày chính kỵ mùng 5 tháng 3 âm lịch xã Thắng Lợi tổ chức phần lễ với các nội dung quan trọng như: rước lễ - mở cửa đền truyền thống, phần tế lễ dâng hương tưởng nhớ công lao to lớn của Tham Xung Tá Quốc - Lê Hữu. Qua đó góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, tự hào dân tộc cho thế hệ hôm nay và mai sau.

Đồng chí Lê Anh Tuấn, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã dâng hương tại Đền Mưng.

Tại buổi lễ, trong không khí trang nghiêm, thành kính, các đồng chí Lãnh đạo xã Thắng Lợi cùng các đại biểu cùng Nhân dân và du khách thập phương đã dâng hương bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với công lao to lớn của Tham Xung Tá Quốc - Lê Hữu người đã có công đánh giặc, góp phần làm rạng danh truyền thống yêu nước, bất khuất của dân tộc Việt Nam.